Verwacht aantal bewoners van woonzorgcentra in Vlaanderen tegen 2033

Onderzoeksvraag

Hoeveel bijkomende bewoners in woonzorgcentra kunnen we verwachten tussen 2026 en 2033 als gevolg van de vergrijzing van de bevolking? Analyse per gemeente.

Context

De komende jaren zal de veroudering van de populatie de vraag naar residentiële ouderenzorg doen toenemen. Daarbij wordt niet elke gemeente op dezelfde manier getroffen: verschillen in leeftijdsstructuur, de omvang van de vergrijzing en het huidige aanbod van woonzorgcentra zorgen voor uiteenlopende lokale evoluties. Op 1 juli 2026 waren er in Vlaanderen 82.990 erkende woongelegenheden in woonzorgcentra, en waren er 1.925 bijkomende woongelegenheden gepland (Departement Zorg).

Data & methoden

Op basis van openbare gegevens van Statbel, Statistiek Vlaanderen en het Departement Zorg (Vlaamse overheid) werd een demografische scenario-analyse uitgevoerd voor alle Vlaamse gemeenten.

De analyse combineert:

• het huidig (1 januari 2026) aantal 65- tot 79-jarigen en 80-plussers per gemeente;
• de verwachte evolutie van deze leeftijdsgroepen tegen 1 januari 2033 in elke gemeente;
• de huidige bezetting van de woonzorgcentra (situatie op 1 juli 2026) bij de 65- tot 79-jarigen en 80-plussers, eveneens per gemeente.

De veronderstelling is dat het aandeel van de ouderen (in de twee leeftijdsgroepen) die in een woonzorgcentrum verblijven constant blijft. Op basis daarvan wordt de mogelijke evolutie van het aantal bewoners van woonzorgcentra in 2033 berekend.

Methodologische opmerkingen

Deze analyse is geen voorspelling van de exacte toekomstige zorgvraag. Ze is namelijk gebaseerd op het specifieke scenario waarbij in elke gemeente het aandeel van de ouderen dat in een woonzorgcentrum verblijft constant blijft. Daarnaast houden we geen rekening met het feit dat ouderen eventueel ook in woonzorgcentra in andere (buur)gemeenten terecht kunnen. De resultaten geven daarom vooral een indicatie van de mogelijke ontwikkeling van de lokale woonzorgcapaciteit.

Een aantal gemeenten ontbreken in de analyse: Baarle-Hertog, Bever, Zuienkerke, Mesen, Herstappe (geen geregistreerd woonzorgcentrum in de gebruikte dataset). Het beperkt aantal Brusselse woonzorgcentra geregistreerd bij het Departement Zorg werd eveneens genegeerd. Een zeer beperkt aantal woonzorgcentra hebben minder dan 5 bewoners in de leeftijdsgroep 65-79 jaar (aangeduid als “kleiner dan 5” wegens redenen van privacy in de databank); het aantal bewoners werd hier gelijkgesteld aan 2.

Resultaat

Afgerond 1,2% van de 65- tot 79-jarigen, en 14,8% van de 80-plussers verblijven momenteel in een woonzorgcentrum in Vlaanderen. Passen we deze percentages toe op het geprojecteerd aantal ouderen in de twee grote leeftijdsgroepen op 1 januari 2033, dan zouden er in Vlaanderen tegen dan bijna 15.500 meer (+19,8%) bewoners in woonzorgcentra zijn (zie figuur). Dat is voornamelijk het gevolg van de zeer sterke toename van het aantal 80-plussers de komende 7 jaar (+21%).

De kaart hieronder toont welke gemeenten volgens dit scenario een sterke groei (percentages lopen op tot bijna 50%), beperkte groei of mogelijke afname van het aantal bewoners in woonzorgcentra kunnen verwachten. Een bovengemiddelde groei is aanwezig in de gemeenten tussen Gent en Antwerpen, in de noordelijke Kempen, grote delen van Limburg en ten westen van Brussel (Aalst-Halle). Een lager dan gemiddelde toename komt voor in verschillende West-Vlaamse gemeenten en ten oosten van Leuven. Er zijn maar zes gemeenten waarbij er een daling te verwachten is (Langemark-Poelkapelle, Lichtervelde, Spiere-Helkijn, Tervuren, Oud-Heverlee en Gingelom).

Mogelijke toepassingen

Deze scenario-analyse kan lokale besturen en zorgorganisaties helpen de verwachte evolutie van het aantal bewoners in woonzorgcentra te verkennen. Een vergelijkbare vraag voor uw gemeente, provincie, eerstelijnszone of (zorg)organisatie? Ik denk graag mee over een analyse op maat.

Neem contact op

Databronnen

• Statistiek Vlaanderen – Bevolkingsvooruitzichten 2024-2040
• Departement Zorg Vlaanderen – Woonzorgcentrumfiches (geraadpleegd op 12 augustus; situatie op 1 juli 2026)
• Statbel – Bevolking naar woonplaats, nationaliteit, burgerlijke staat, leeftijd en geslacht, 1 januari 2026

Bevolkingsvooruitzichten: bevat overheidsinformatie, verkregen onder de modellicentie voor gratis hergebruik Vlaanderen v1.0. Statbel: CC BY 4.0. Eigen bewerking.